Kore’de Türk Şehitliği ve BM Anıtsal Mezarlığı

Güney Kore’nin Busan şehrindeki Birleşmiş Milletler Kore Anıtsal Mezarlığı, Kore Savaşı’nda hayatını kaybeden Birleşmiş Milletler askerleri için yaptırılmış. Mezarlık içinde Kore Savaşı’nda şehit olan 724 askerimizden 462’sinin defnedildiği ‘Türk Şehitliği’ de bulunuyor.

1950-1953 yılları arasında süren savaşta, Kuzey ve Güney Kore güçleri karşılıklı olarak savaşmış, daha sonra Amerika, Çin ve Sovyetler’in katılmasıyla savaş uluslararası hale gelmiş ve Birleşmiş Milletler çatısı altında birleşen müttefik güçlerin müdahalesiyle ateşkes ilan edilmişti.

İkinci Dünya Savaşı’nda tarafsız kalan Türkiye, savaştan sonra oluşan soğuk savaş ortamında Sovyetler tehdidine karşı başını Amerika’nın çektiği batı bloğuna kaymaya başlamıştı. Bunun üzerine NATO üyeliğine başvurdu. Süreci hızlandırmak ve tarafını belli etmek için bu sırada patlak veren Kore Savaşı’na 5000’in üzerinde asker gönderdi. Özellikle Kunuri Cephesi’nde kahramanlık ve cesaretiyle büyük başarılara imza atan atan Türk Ordusu savaş sonunda 724 şehit verdi.

***

Birleşmiş Milletler Kore Anıtsal Mezarlığı dünyada Birleşmiş Milletler tarafından kurulan tek mezarlık. Mezarlıkta, orada defnedilen her askeri temsil eden, üzerinde isim, milliyet ve ölüm tarihi yazılı mezar taşları konulmuş. Ayrıca savaşta hayatını kaybeden bütün askerlerin ismi ve memleketi ‘Anı Duvarı’nda yazılmış.

Utanarak söylemek lazım ama Çanakkale’deki şehitliklerden çok daha düzenli, bakımlı. Mezarlar, yeşillikler içerisinde ve çiçeklerle süslenmiş. Şehitliğe girişte nöbetçi askerler tarafından selamlanarak karşılanıyorsunuz. Her gelen ziyaretçiden saygılı olmalarını istiyorlar. Ayağımda terlikle içeri girmeme müsaade etmediler örneğin. Sesli konuşmak, koşmak, çimenlere basmak, yemek, içmek, sigara içmek  yasak.

***

Savaş din ayrımı yapar mı? Bir mezar taşı dikkatimi çekiyor. İkisi de Fransız askeri. Biri Müslüman, diğeri Hıristiyan. Aynı amaç uğrunda savaşmışlar ve şimdi burada yanyanalar. Bir başka mezar taşında ise “meçhul asker” yazıyor.

***

Mezarlıkta, savaşla ilgili belge ve dokümanların sergilendiği ve sinevizyon gösterisi yapılan bir salon var. Salonda gösterilen belgeselde dil seçeneği olarak Korece, İngilizce, Çince ve Japonca’nın yanında Türkçe de var. Mezarlık hakkında bilgi veren broşürler de aynı dil seçenekleriyle basılmış.

***

Hep bir teşekkür var bu topraklardan. Koreliler, Kore Savaşı’ndaki yardımlarımızdan dolayı minnettarlar. Özellikle yaşlılar, savaşa şahit olanlar Türk olduğumu söylediğimde hemen teşekkür ediyorlar. Gençlerin tarihe ilgisizliğinden yakınıyorlar ayrıca. Türkiye denilince akla iki şey geliyor burada, Kore Savaşı ve 2002 Dünya Kupası’ndaki 3.lük maçı. Yaşlılar savaşı, gençler maçı hatırlıyor. Genciyle de yaşlısıyla da karşılaştığımda tek cümle duyuyorum; ‘biz kardeşiz’.

***

Busan Kulesinde fotoğraf sergisindeki fotoğraflardan birinde, Türk Şehitliği’nin eski hali görünüyor. Altta göğsümüzü kabartan bir cümle; “Türkler büyük savaşçılardı”.

BM Kore Anıtsal Mezarlığı’nın web sitesinden mezarlık ve savaşla ilgili fotoğraf ve bilgilere ulaşabilir, “Hero of the Day” (Günün Kahramanı) bölümünden oradaki şehitlerimiz ve diğer ülke askerleri için sanal çiçek gönderebilir, mesaj bırakabilirsiniz. http://www.unmck.or.kr

previous arrow
next arrow
ArrowArrow
Slider
Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.